نبرد غولهای پردازشی؛ مقایسه جامع ماشینهای مجازی آژور (Azure VM) و آمازون (EC2)
در قلب هر پلتفرم ابری، سرویسهای محاسباتی (Compute) قرار دارند. برای آمازون، این سرویس EC2 و برای مایکروسافت، Azure Virtual Machines نام دارد. شاید در نگاه اول هر دو "یک سرور مجازی" به نظر برسند که میتوانید روی آنها سیستمعامل نصب کنید، اما وقتی وارد جزئیات پرفرمنس (Performance)، معماری پردازنده و نحوه مدیریت دیسکها میشویم، تفاوتهای بنیادینی آشکار میشود. انتخاب اشتباه در این مرحله میتواند منجر به کندی اپلیکیشن یا هدر رفتن بودجه شود. بسیاری از متخصصان پس از خرید اکانت آژور یا آمازون، دقیقاً نمیدانند کدام "تیپ" سرور برای کار آنها مناسب است. در این مقاله تحلیلی و عمیق، زیر کاپوت این دو سرویس میرویم تا ببینیم کدام یک موتور قویتری برای بار کاری (Workload) شما دارد.
۱. دستهبندی خانوادههای سرور (Instance Families)
هر دو پلتفرم سرورهای خود را بر اساس نوع کاربری دستهبندی میکنند، اما نامگذاریها متفاوت است. شناخت این دستهها اولین قدم برای انتخاب صحیح است.
سرورهای همهمنظوره (General Purpose)
اینها پرکاربردترین سرورها برای وبسایتها و دیتابیسهای کوچک هستند. تعادلی بین CPU و RAM دارند.
در آمازون (EC2): سریهای T3, M5, M6g. سری T دارای قابلیت "Burstable" است، یعنی در لحظات اوج مصرف میتواند از توان پایه فراتر رود.
در آژور (VM): سریهای B-series, D-series. سری B دقیقاً معادل T آمازون است. نکته جالب اینکه سری D آژور معمولاً از پردازندههای قویتری نسبت به سری M آمازون در حالت پایه استفاده میکند، که این موضوع پس از خرید پنل آژور برای کاربران ویندوزی محسوس است.
سرورهای بهینهشده برای محاسبات (Compute Optimized)
مخصوص پردازشهای سنگین، گیمسرورها و انکودینگ ویدیو.
در آمازون (EC2): سری C5, C6, C7g. آمازون در اینجا با پردازندههای اختصاصی Graviton (معماری ARM) انقلابی کرده که تا ۴۰٪ قیمت/عملکرد بهتری دارند.
در آژور (VM): سری F-series. اگرچه آژور هنوز در زمینه ARM به گستردگی آمازون نرسیده، اما سری F آن که بر پایه اینتل زئون (Skylake) است، فرکانس کلاک بسیار بالایی دارد.
سرورهای بهینهشده برای حافظه (Memory Optimized)
مخصوص دیتابیسهای بزرگ (SQL, Redis) که نیاز به رم عظیم دارند.
در آمازون (EC2): سری R5, X1. شما میتوانید سروری با ۴ ترابایت رم داشته باشید!
در آژور (VM): سری E-series, M-series. سری M آژور غولپیکرترین ماشینهای ابری را ارائه میدهد (تا ۱۲ ترابایت رم!). برای سازمانهایی که SAP HANA اجرا میکنند، خرید اکانت آژور تنها گزینه برای دسترسی به چنین هیولایی است.
۲. عملکرد دیسک و ذخیرهسازی (EBS vs Managed Disks)
سرعت سرور فقط به CPU نیست؛ اگر دیسک کند باشد، همه چیز کند میشود.
آمازون (EBS): دیسکهای gp3 آمازون شاهکار مهندسی هستند. شما میتوانید بدون افزایش حجم دیسک، سرعت (IOPS) را بالا ببرید. این جداسازی حجم از سرعت، انعطافپذیری فوقالعادهای میدهد.
آژور (Managed Disks): آژور دیسکها را به صورت Ultra Disk, Premium SSD, Standard SSD طبقهبندی میکند. در آژور معمولاً IOPS به حجم دیسک گره خورده است (هرچه دیسک بزرگتر، سرعت بیشتر). اگرچه Ultra Disk این محدودیت را ندارد، اما قیمت آن بسیار بالاست. در تستهای دیتابیس SQL Server، دیسکهای آژور به دلیل بهینهسازیهای کرنل ویندوز، تأخیر (Latency) کمتری نشان میدهند.
۳. سیستمعامل و لایسنسینگ: برگ برنده مایکروسافت
اینجاست که تفاوت اصلی رقم میخورد.
اگر سیستمعامل شما لینوکس است، آمازون (AWS) به دلیل پشتیبانی بهتر، تنوع توزیعها (Amazon Linux 2) و ابزارهای خط فرمان قویتر، معمولاً برنده است.
اما اگر سیستمعامل شما ویندوز سرور است، آژور بیرقیب است. چرا؟
- هزینه لایسنس: با ویژگی Azure Hybrid Benefit، لایسنسهای ویندوزی که قبلاً خریدهاید را روی آژور استفاده میکنید و تا ۴۰٪ تخفیف میگیرید. آمازون چنین امکانی ندارد.
- پشتیبانی و آپدیت: آپدیتهای ویندوز روی آژور سریعتر و کمدردسرتر هستند.
- سازگاری: اجرای SQL Server روی آژور پرفرمنس بهتری نسبت به همان سختافزار روی AWS دارد.
۴. شبکه و پهنای باند (Networking)
آمازون در بحث شبکه "پایدارتر" است. تأخیر شبکه بین Availability Zoneهای آمازون معمولاً زیر ۱ میلیثانیه است و بسیار قابل پیشبینی.
آژور اما شبکه "سریعتری" در انتقالهای جهانی دارد، چون مایکروسافت مالک یکی از بزرگترین شبکههای فیبر نوری تاریک (Dark Fiber) در جهان است. با این حال، برخی کاربران از نوسانهای گاهبهگاه در شبکه داخلی آژور شکایت دارند. ویژگی Accelerated Networking در آژور (که رایگان است) کارت شبکه را مستقیم به VM متصل میکند و پرفرمنس را به شدت بالا میبرد (مشابه SR-IOV).
۵. تجربه کاربری و مدیریت (Console vs Portal)
آمازون (AWS Console): رابط کاربری AWS بسیار کاربردی اما زشت و پیچیده است! برای پیدا کردن یک گزینه باید منوها را زیرورو کنید. اما قدرت API و CLI آمازون بینظیر است و دواپسکارها عاشق آن هستند.
آژور (Azure Portal): مایکروسافت سعی کرده پورتالی مدرن و ویژوال بسازد. داشبوردها قابل شخصیسازی هستند و همه چیز مرتب است. اما گاهی کند میشود. برای مدیران IT که عادت به محیطهای گرافیکی دارند، کار با پنل پس از خرید پنل آژور لذتبخشتر است.
نتیجهگیری نهایی: کدام یک برنده است؟
پاسخ به "معماری" شما بستگی دارد:
- اگر استارتاپی هستید که از لینوکس، پایتون و ابزارهای متنباز استفاده میکنید و میخواهید ارزانترین حالت (با Spot Instances) را داشته باشید: آمازون (AWS).
- اگر سازمانی هستید که با .NET کد مینویسید، دیتابیس SQL Server دارید و میخواهید از تخفیفهای لایسنس ویندوز استفاده کنید: آژور (Azure).